Za wysoki poziom oleju w silniku diesla nie zawsze oznacza natychmiastową awarię. Przekroczenie oznaczenia MAX o 1–2 mm zwykle nie wymaga paniki, ale znaczny nadmiar trzeba usunąć. W nowoczesnych dieslach częstą przyczyną wzrostu poziomu jest paliwo przedostające się do oleju podczas nieudanych regeneracji filtra DPF. Ignorowanie problemu może doprowadzić nawet do rozbiegania silnika.
Najpierw sprawdź, czy pomiar jest prawidłowy
Zanim uznasz, że w silniku rzeczywiście jest za dużo oleju, powtórz pomiar. Samochód powinien stać na równej powierzchni, a silnik musi być zimny albo wyłączony na tyle długo, aby olej spłynął do miski olejowej. Pomiar wykonany natychmiast po jeździe może być zawyżony.
Postępuj według następującej kolejności:
- Zaparkuj samochód na płaskim podłożu.
- Wyłącz silnik i odczekaj zgodnie z instrukcją obsługi, zwykle kilka lub kilkanaście minut, a przy pomiarze na zimno sprawdź poziom przed uruchomieniem jednostki.
- Wyjmij bagnet, wytrzyj go do sucha i włóż ponownie do końca.
- Wyjmij bagnet jeszcze raz i odczytaj poziom, porównując go z oznaczeniami MIN oraz MAX.
Prawidłowy poziom powinien znajdować się między oznaczeniami, najlepiej blisko MAX, ale bez jego przekraczania. Jeśli wynik nadal wskazuje wyraźny nadmiar, nie zakładaj, że to wyłącznie skutek dolania zbyt dużej ilości oleju.
Dlaczego w dieslu przybywa oleju?
Olej nie zwiększa samoczynnie swojej objętości. Jego poziom rośnie wtedy, gdy do miski olejowej dostaje się inna ciecz. W silniku diesla najczęściej trzeba sprawdzić regenerację DPF, ale możliwe są też problemy z układem paliwowym albo uszczelką pod głowicą.
Nieudana regeneracja DPF
Podczas wypalania filtra DPF sterownik silnika podaje dodatkową dawkę paliwa, aby podnieść temperaturę spalin i usunąć sadzę zgromadzoną w filtrze. Gdy kierowca często jeździ na krótkich odcinkach i wyłącza silnik w trakcie regeneracji, proces może być wielokrotnie przerywany.
Niespalone paliwo może spływać po ściankach cylindrów do miski olejowej. Miesza się wtedy z olejem, rozrzedza go i podnosi jego poziom. Taki olej nadal wygląda jak olej, ale ma gorsze właściwości smarne. Jeśli poziom rośnie po kolejnych próbach wypalania DPF, samo odessanie nadmiaru nie wystarczy – potrzebna jest wymiana oleju i diagnostyka filtra.
Płyn chłodniczy w oleju
Jasny, mętny lub przypominający emulsję olej, któremu towarzyszy ubytek płynu chłodniczego, może wskazywać na nieszczelną uszczelkę pod głowicą. Podobne objawy mogą powodować pęknięcia elementów silnika, dlatego diagnozę powinien przeprowadzić warsztat. Jazda z płynem chłodniczym w oleju ogranicza smarowanie i może doprowadzić do poważnego uszkodzenia jednostki.
Nieszczelne wtryskiwacze lub zużyte pierścienie
Zapach oleju napędowego, wyraźnie rzadsza konsystencja i stopniowy wzrost poziomu mogą oznaczać przedostawanie się paliwa do miski olejowej. Przyczyną bywają nieszczelne wtryskiwacze, problemy z układem wtryskowym albo zużyte pierścienie tłokowe. Domowa ocena zapachu jest tylko wskazówką, nie zastępuje badania oleju i diagnostyki silnika.
| Co widać lub czuć? | Prawdopodobna przyczyna | Co sprawdzić? |
|---|---|---|
| Olej jest rzadki i pachnie olejem napędowym | Nieudane regeneracje DPF lub nieszczelne wtryskiwacze | Historię regeneracji, układ wtryskowy i wzrost poziomu |
| Olej jest jasny, mętny lub mleczny | Płyn chłodniczy w oleju, możliwa awaria uszczelki pod głowicą | Poziom płynu chłodniczego i szczelność układu |
| Poziom rośnie bez wyraźnej zmiany wyglądu oleju | Paliwo w oleju albo błędny pomiar | Powtórny pomiar, zapach oleju i diagnostykę warsztatową |
Czym grozi jazda z nadmiarem oleju?
Zbyt wysoki poziom może powodować uderzanie elementów wirujących o lustro oleju i jego spienianie. Pęcherzyki powietrza pogarszają smarowanie, dlatego wzrasta ryzyko zużycia panewek, turbosprężarki i innych elementów silnika. Nadmiar może też zwiększać ciśnienie w skrzyni korbowej, powodować wycieki oraz wypychanie oleju przez odmę do układu dolotowego.
Najważniejsze zagrożenia obejmują:
- spienianie oleju i utratę właściwości smarnych,
- rozszczelnienie silnika oraz wycieki przez uszczelnienia,
- zanieczyszczenie układu dolotowego, turbosprężarki lub układu wydechowego,
- rozbieganie silnika diesla i jego niekontrolowane uszkodzenie.
Ostrzeżenie: podczas rozbiegania silnik zaczyna spalać olej zasysany przez układ dolotowy. Obroty rosną mimo zdjęcia nogi z gazu, a wyłączenie zapłonu może nie zatrzymać jednostki. Jeśli sytuacja wystąpi, należy natychmiast zjechać w bezpieczne miejsce i – tylko jeśli pozwalają na to warunki oraz konstrukcja samochodu – zdławić silnik wysokim biegiem przy mocnym hamowaniu. Nie wkładaj rąk w pobliże ruchomych elementów. Gdy nie można zrobić tego bezpiecznie, oddal się od auta i wezwij pomoc.
Co zrobić, gdy poziom oleju jest za wysoki?
Jeśli przekroczenie jest minimalne i poziom nie rośnie, umów kontrolę przy najbliższej okazji. Nie traktuj jednak oznaczenia MAX jako wartości orientacyjnej. Przy wyraźnym nadmiarze lepiej nie uruchamiać silnika przed usunięciem problemu.
Doraźnie można odessać część oleju przez otwór po bagnecie za pomocą ręcznej pompki lub dużej strzykawki z odpowiednią rurką. Wykonuj to na wyłączonym, ostudzonym silniku i stopniowo kontroluj poziom, aby nie zejść poniżej MAX. Jest to metoda usunięcia nadmiaru, a nie naprawa przyczyny.
Jeżeli olej pachnie paliwem, jest wyraźnie rzadszy albo poziom ponownie rośnie, należy wymienić olej wraz z filtrem. Następnie trzeba sprawdzić DPF, wtryskiwacze i pozostałe elementy układu paliwowego. Przy podejrzeniu płynu chłodniczego nie uruchamiaj auta bez konsultacji z mechanikiem.
Po naprawie problemu z DPF warto ograniczyć jazdę wyłącznie na krótkich odcinkach. Regeneracja wymaga warunków określonych przez producenta samochodu, dlatego nie należy przerywać jej bez potrzeby. Jeśli poziom nadal rośnie mimo wymiany oleju, samochód wymaga pełnej diagnostyki, a nie kolejnego odsysania nadmiaru.
