W Polsce dopuszczalny wynik badania trzeźwości kierowcy to mniej niż 0,1 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Wynik od 0,1 mg/l do 0,25 mg/l oznacza stan po użyciu alkoholu i wykroczenie, a wynik powyżej 0,25 mg/l – stan nietrzeźwości i przestępstwo.
Limity alkoholu w wydychanym powietrzu
Wydychane powietrze bada się w miligramach alkoholu na litr, czyli mg/l. Dla porównania wynik badania krwi podaje się w promilach. W Polsce granica odpowiedzialności zaczyna się od 0,1 mg/l, dlatego wynik niższy niż ta wartość nie oznacza stanu po użyciu alkoholu w rozumieniu przepisów.
Progi i kwalifikacja prawna
Poniższe zestawienie pokazuje, jak wynik pomiaru przekłada się na stan prawny kierowcy:
| Stan | Wydychane powietrze (mg/l) | Krew (‰) | Kwalifikacja prawna |
|---|---|---|---|
| Trzeźwość w rozumieniu progów odpowiedzialności | poniżej 0,1 | poniżej 0,2 | brak stanu po użyciu alkoholu |
| Stan po użyciu alkoholu | od 0,1 do 0,25 | od 0,2 do 0,5 | wykroczenie z art. 87 Kodeksu wykroczeń |
| Stan nietrzeźwości | powyżej 0,25 | powyżej 0,5 | przestępstwo z art. 178a Kodeksu karnego |
Granice dotyczą wszystkich kierowców w Polsce. Nie ma odrębnego, wyższego limitu dla osób z długim stażem za kierownicą ani dla kierowców początkujących.
Co grozi za przekroczenie limitu?
Wynik od 0,1 mg/l do 0,25 mg/l oznacza prowadzenie pojazdu w stanie po użyciu alkoholu. Czyn jest wykroczeniem określonym w art. 87 Kodeksu wykroczeń. Sankcje mogą obejmować:
- grzywnę w wysokości co najmniej 2500 zł,
- karę aresztu,
- zakaz prowadzenia pojazdów,
- 15 punktów karnych.
Przekroczenie 0,25 mg/l oznacza stan nietrzeźwości. Prowadzenie pojazdu mechanicznego w takim stanie jest przestępstwem z art. 178a Kodeksu karnego. W zależności od okoliczności sąd może orzec:
- karę pozbawienia wolności do 3 lat za podstawowy typ czynu,
- zakaz prowadzenia pojazdów, co do zasady na co najmniej 3 lata,
- świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej,
- przepadek pojazdu w przypadkach określonych w przepisach, w tym przy wysokim stężeniu alkoholu lub recydywie.
Przy ponownym popełnieniu przestępstwa w warunkach wskazanych w Kodeksie karnym kara może wynosić od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Ostateczna sankcja zależy od ustaleń sądu, wcześniejszej karalności oraz okoliczności zdarzenia.
Mg/l a promile – jak czytać wynik alkomatu?
Mg/l określa zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu, natomiast ‰ odnosi się do stężenia alkoholu we krwi. Są to różne jednostki, dlatego nie można porównywać ich wartości bez przeliczenia.
W przybliżeniu stosuje się przelicznik: mg/l × 2,1 = promile. Oznacza to, że 0,1 mg/l odpowiada około 0,21‰, a 0,25 mg/l około 0,53‰. Przeliczenie ma charakter orientacyjny. Wynik używany w postępowaniu prawnym ocenia się na podstawie konkretnego badania, zastosowanego urządzenia i obowiązujących procedur.
Czy kawa albo prysznic przyspieszają trzeźwienie?
Kawa, zimny prysznic, wysiłek fizyczny czy obfity posiłek mogą zmienić samopoczucie, ale nie usuwają alkoholu z organizmu w szybszym tempie. Na stężenie alkoholu wpływa przede wszystkim naturalny metabolizm i czas. Dlatego nie należy oceniać zdolności do prowadzenia wyłącznie na podstawie subiektywnego poczucia trzeźwości:
- kawa nie obniża wyniku badania alkomatem,
- zimny prysznic nie przyspiesza rozkładu alkoholu,
- wysiłek fizyczny nie usuwa alkoholu z krwi w sposób pozwalający bezpiecznie prowadzić,
- sen poprawia samopoczucie, ale nie daje pewności, że stężenie spadło poniżej limitu.
Wynik graniczny lub jakakolwiek niepewność oznacza, że nie należy prowadzić pojazdu. Najbezpieczniejszy poziom alkoholu za kierownicą to zero.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W sprawie konkretnego wyniku badania lub postępowania należy skonsultować się z adwokatem albo radcą prawnym.
